Filipino 101: Kayarian ng pantig

Archie: Nakita ko itong site na ito dahil nagpahanap ang kapatid ko tungkol sa P, K, KP, etc. Alam nyo ba na ito lang ang website sa google na may laman ng buong listahan ng mga ito? Ang galing di ba? 

Mara: Ano po ang ibig sabihin ng KKKP, KKKPK, KKKPKK, PKKK, KPKKK, KPKKKK, KKPKKKK? Ano po iyong Kayarian ng Pantig? Dito ako litong-lito, to the max… sorry. Naghihintay malinawan…

Nabanggit ko sa pinaka-popular kong entring "Kung ano ang bigkas, iyon ang baybay. Kung ano ang sulat, iyon ang basa" nung August 10, 2006 ang kontribyusyon ko sa Kayarian ng Pantig matapos na iproblematayz ko ang Filipino ispeling. Narito ang iyon na may konting modifikeysyon (naka-italize):

Kontribyusyon sa Kayarian ng Pantig

Narito ang aking kontribyusyon sa Kayarian ng Pantig. Hindi (pa) ito nababanggit sa mga librong pangwika sa Filipino.

KKKP – syrumingk o umurong (damit). Paano kung ididiskrayb ang isang tao na lumiit dahil sa matanda na? Aprowpriet pa kaya ang “lumiit”? 

KKKPK – syred.   Hindi ko na maungkat ang Tagalog na katumbas nito (shred). 
              syrapnel o yung mga tumalsik na fragment ng bomba mula pagsabog. Laging ginagamit ang salitang ito sa mga balita. Bahagi na ito ng vokabyulari natin ang syrapnel lalo pa’t uso ang terorismo! Kung simpleng pandinig ang gagamitin mapagkakamalang "syarpneyl" ("sharpnail") ito.

KKKPKK – syringk (pareho sa nauna) 
                syrimpbol o bola-bolang hipon? Grrr… Kasama ng tokneneng at fisybol 
                syrayn o kapilya. Lagi itong nababanggit kapag may pipol power o aniversari ng EDSA revolusyon. “Punta tayong EDSA syrayn!” (/Punta tayong ?edsa syrayn//)

PKKK – orgs o slang ng “mga samahan” [lalo na sa mga (i)skwelahan (?) KKKP]
            armd o armado. Tanggap nga ang armado o armada, paano kung “armd”?
            angst o poot? Ew! Bahagi na ng vokabyulari ng kabataan ang “angst”.

KPKKK – sawnd o tunog (o slang ng “tunog”) Bahagi ito ng vokabyulari ng kabataan! 
              beysd o batay
              istandardayzd

KPKKKK – sawnds o myuwzik o mga awitin. Bahagi ito ng vokabyulari ng kabataan! Hindi PAMPACUTE ang “s” sa “sawnds”. 
                kompeyrd o kumpara ("Comparar" ito sa Spanish. Tiyak na magmalayo ang TUNOG sa PAGKAKASULAT kompeyrd sa "compaired")
                kompawnd o pangmaramihan? o tirahan-ng-isang-buong-angkan? 

KKPKKKK – blaynds o kurtinang gawa sa strips?

Ang isang salita ay binubuo ng o ng mga pantig. Ang isang pantig ay binubuo ng mga tunog (pasalita) at letra (pasulat).  Nakaklasifay ang mga letra sa dalawa, mga consonant o katinig "K" at mga vowel o patinig "P".

Sa Tagalog, meron lamang 4 na kayarian:
1. P - isang patinig, tulad sa unang pantig ng salitang "aso" (P-KP) [na may dalawang pantig “a” (P) at “so” (KP)]
2. KP - isang katinig at isang patinig, tingnan sa blg. 1
3. PK - isang patinig at isang katinig, tulad sa unang pantig ng salitang “astig” (PK-KPK) [na may dalawang pantig “as” (PK) at “tig” (KPK)]
4. KPK - isang patinig sa gitna ng salawang katinig, tingnan sa blg. 3

Nang pumasok ang mga salitang Spanish, nagkaroon ng “kambal-katinig” (tulad ng BR sa salitang “braso”, PL at TS sa salitang “plantsa” atbp.) o klaster sa Filipino. Nandyan ang KKP (”bra” ng salitang braso) at KKPK (”tren”).

Sa Filipino, tanggap ang paggamit ng mga salitang hiram sa English at binaybay sa Filipino. Ang kasalukuyan, KKPKK (”syort”) lang ang tanggap. Ang mga sumusunod ay hindi (pa): KKKP, KKKPK, KKKPKK, PKKK, KPKKK, KPKKKK at KKPKKKK.